က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီသမိုင္းနဲ႕ ထူးျခားတဲ့ နတ္က်ားအေစာင့္ ဘုရားေလးဆူမီခဲ့ေသာ ပတၱျမား…

က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီသမိုင္းနဲ႕ ထူးျခားတဲ့နတ္က်ားအေစာင့္ ဘုရားေလးဆူမီခဲ့ေသာ ပတၱျမား…

က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီ သမိုင္း၊ ထူးျခားတဲ့ နတ္က်ားအေစာင့္နဲ႔ ဘုရားေလးဆူမီခဲ့ေသာ ပတၱျမား… က်ိဳက္နဲ႔စတဲ့ ဘုရားေတြဟာ မြန္လူမ်ိဳးတို့တည္ထားခဲ့တဲ့ ဘုရားေတြလို့ သိထားၾကပါတယ္ေနာ္။ မြန္လူမ်ိဳးေတြဟာ ဘာသာေရးမွာအေတာ္ကို စိတ္ဝင္စားတဲ့လူမ်ိဳးလို့ေျပာလို့ရၿပီး

မြန္လူမ်ိဳးေတြတည္ထားခဲ့တဲ့ ေရွးေဟာင္းဘုရားႀကီးေတြေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ရွိေနတာပါ။ အခုေဖာ္ျပေပးမယ့္ ဘုရားႀကီးကေတာ့ က်ိဳက္​​ေဒးဝိလို့ အမည္ရပါတယ္။က်ိဳက္ေဒးဝိဘုရားႀကီး ရန္ကုန္ေရႊတိဂုံဘုရားနဲ႔ ပဲခူးေရႊေမာေဓာဘုရားရဲ့ အကြာအေဝးအလယ္မွာ ရွိတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။

ေရႊတိဂုံဘုရားဘက္ကေန တိုင္းရင္လည္း တစ္ေတာင္ပိုေနၿပီး၊ ေရႊေမာေဓာဘက္ကေန တိုင္းရင္လည္း တစ္ေတာင္ပိုေနတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။ အဲ့နားက ရြာေလးက တစ္ေတာင္ပိုေတာင္ရြာလို့ေတာင္ အမည္တြင္ပါတယ္။ ၁။ ဂမၻီရအစီရင္မ်ားျဖင့္တည္ထားခဲ့ေသာ

သမိုင္းဝင္က်ိဳက္ေဒးဝိ ဆံေတာ္ရွင္ေစတီေတာ္ျမတ္ႀကီး အေၾကာင္း… ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး၊ လွည္းကူးၿမိဳ့နယ္၊ ဇရပ္ကြင္းတာဆုံမွ ခ်ိဳးေကြ႕၍ အင္းတိုင္တပ္နယ္အတြင္း တစ္မိုင္ခန္႔ ဝင္သြားလၽွင္ ေရွးေဟာင္း သမိုင္းဝင္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ႀကီးကို ထူးျခားစြာ ဖူးေတြ႕နိုင္ပါသည္။

က်ိဳက္ေဒးစတိုးေစတီေတာ္ႏွင့္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္သည္ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၃ဝ၇ ခုႏွစ္၊ သာသနာေတာ္သကၠရာဇ္ ၁၄၈၉ ခုႏွစ္၊ ခရစ္ႏွစ္ ၉၄၆ ခုႏွစ္တြင္ လဂြန္းဗ်ည္းၿမိဳ့စား ကရဝိကမင္းႀကီးမွ ဂမၻီရအစီအရင္မ်ားျဖင့္ တည္ထားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္၏ ထူးျခားခ်က္သည္ ဥာဏ္ေတာ္ ျမင့္မားျခင္းျဖစ္ၿပီး ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ ေရႊတိဂုံေစတီေတာ္၊ ေရႊေမာ္ေဓာေစတီေတာ္၊ မဟာေစတီ၊ တြံေတး ေရႊဆံေတာ္ေစတီႏွင့္ ပုဂံ သဗၺညဳဘုရားမ်ားၿပီးလၽွင္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီသည္ ဆ႒မေျမာက္

ဥာဏ္ေတာ္အျမင့္ဆုံးျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါသည္။ သို့ေသာ္လည္း ၁၇၇ ႏွစ္အၾကာတြင္ အေနာက္တိုင္းတပါးသားဥေရာပတိုက္မွ ေပၚတူဂီနိုင္ငံသား ေၾကးစားစစ္သား သန္လ်င္စား ငဇင္ကာ၏ လက္ ခ်က္ေၾကာင့္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီႏွင့္တကြ ဟံသာဝတီျပည္တြင္းရွိ

ေစတီပုထိုးမ်ား ပ်က္စီးသြားခဲ့ပါသည္။ အင္းဝဘုရင္ အေနာက္ဘက္ လြန္မင္းက ငဇင္ကာကို ႏွိမ္နင္းၿပီးေနာက္ သကၠရာဇ္ ၉၇၈ ခုႏွစ္တြင္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ကို ဥာဏ္ေတာ္ငါးေတာင္ျမႇင့္၍ ဒုတိယအႀကိမ္ ျပင္ဆင္တည္ထားရာ ဥာဏ္ေတာ္အေတာင္ ၈ဝ ျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။

အျခားဘုရားေစတီမ်ားႏွင့္ မတူေသာအခ်က္တစ္ခုမွာ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္၏ သပိတ္ေမွာက္တြင္ ဘုရားဘြဲ႕ေတာ္ကို မွန္စီထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ကားလမ္း အဝင္ဝမုခ္ဦးတြင္ ဆံေတာ္ရွင္က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ဟု ေရးထားေသာ္လည္း ကိုယ္လုံးေတာ္တြင္

‘ဆံေတာ္ရွင္ ႀကိဳက္ေဒးဝိ ေအာင္စၾကာရွင္ေစတီေတာ္ျမတ္ႀကီး’ ဟု ေရးထိုးထားေၾကာင္း ေတြ႕နိုင္ပါသည္။ဘုရားဘြဲ႕တြင္ ေအာင္စၾကာရွင္ပါေနျခင္းသည္ ဘုရား၏ဥာဏ္ေတာ္ ၁၃၂ ေတာင္ ေလးလက္မႏွင့္ သက္ဆိုင္သည္ဟု ေအာင္-၁၊ စက္-၃၊ ၾကာ-၂၊ ရွင္-၄ဟု အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုျခင္းလည္း ရွိပါသည္။

သို့ေသာ္လည္း ရာဇဝင္မ်ား၊ သမိုင္း မွတ္တမ္းမ်ားတြင္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ဟု ေရးထားေသာ္လည္း ေစတီေတာ္ကိုယ္လုံးတြင္ ‘ႀကိဳက္ေဒးဝိ’ ဟု ယူဆၿပီး ယရစ္ျဖင့္ ေရးထိုးထားပါသည္။‘က်ိဳက္’ သည္ မြန္ဘာသာျဖင့္ ဘုရား ျဖစ္ၿပီး ‘ႀကိဳက္’သည္ ႏွစ္သက္ျခင္း အဓိပၸာယ္ ျဖစ္ပါသည္။

အဓိပၸာယ္ အလြန္ကြာျခားေနေသာ္လည္း သတ္ပုံမွားျခင္း မျဖစ္နိုင္ပါ။ အလြန္ျမင့္မားေသာ သပိတ္ေမွာက္ေနရာတြင္ ‘ႀကိဳက္ ေဒးဝိ’ဟု မွန္စီထားျခင္းသည္ အေၾကာင္းမဲ့မျဖစ္နိုင္ဘဲ အလြန္နက္ရွိုင္း ေသာ သမိုင္းျမႇုပ္ကြက္ ျဖစ္နိုင္ပါသည္။

လဂြန္းဗ်ည္းၿမိဳ့စား ကရဝိကမင္းႀကီး တည္ထားခဲ့ေသာ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္သည္ အလြန္ထူးျခား ဆန္းၾကယ္ေသာ လၽွို့ဝွက္ခ်က္မ်ားကို ေတြ႕ေသာ္လည္း မေဖာ္ထုတ္နိုင္ေၾကာင္း ဝန္ခံပါလိမ့္မည္။ဘြဲ႕ေတာ္တြင္ ‘က်ိဳက္’ ႏွင့္ ‘ႀကိဳက္’ သတ္ပုံမတူျခင္း၊ ေအာင္စၾကာရွင္ဟူေသာ

ဂမၻီရစကားလုံး ပါေနျခင္း၊ နတ္မင္းႀကီးေလးပါး ေစာင့္ေရွာက္ျခင္း၊ က-ဃ-ဏ-ဠ ႀကီးေလးႀကီး စသည္မ်ား ေရးထိုးထားျခင္း၊ ျခေသၤ့႐ုပ္ခုနစ္႐ုပ္ရွိေသာ္လည္း က်ား႐ုပ္တစ္ခုတည္းသာရွိျခင္း၊ ေစတီေတာ္ေအာက္ေျခတြင္ ၾကာေလးဆင့္ခံထားျခင္းတို့သည္

က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ႀကီး လၽွို့ဝွက္ခ်က္ဂမၻီရမ်ား ျဖစ္ပါသည္။လဂြန္းဗ်ည္းၿမိဳ့စား ကရဝိကမင္းႀကီး၏ စတုတၳေျမာက္ေကာင္းမွုေတာ္ျဖစ္သည့္ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္တြင္ သမိုင္းပုံရိပ္မ်ားသာမက ဂမၻီရပုံရိပ္မ်ားလည္း လႊမ္းမိုေနပါသည္။

လၽွို့ဝွက္နက္နဲေသာ ဂမၻီရပုံရိပ္မ်ားကို လူသာမန္မ်ား မေဖာ္ထုတ္နိုင္ခဲ့ပါ။ ေဘးအႏၲရာယ္မ်ား လြတ္ကင္းရန္၊ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အပူေဇာ္ခံနိုင္ရန္ ရည္ရြယ္ျခင္း ျဖစ္နိုင္ပါသည္။ ဘုရားပြဲေတာ္ရက္တေပါင္းလျပည့္ေန႔ျဖစ္ပါသည္။

၂။ က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီ ျဖစ္ရပ္ဆန္းၾကယ္သမိုင္းေၾကာင္း… ဆန္းၾကယ္မွု… တခ်ိဳ့ေသာအျဖစ္အပ်က္ေတြဟာ တစ္ခါတစ္ရံ စိတ္ကူးယဥ္တာထက္ ဆန္းၾကယ္ေနပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ မျမင္အပ္တဲ့ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့အခါမ်ိဳးမွာ သာမန္အေတြးနဲ႔ ယုံၾကည္လက္ခံဖို့ အေတာ္ခဲယဥ္းေနတတ္ပါတယ္။

သုဝဏၰအားကစား႐ုံ တည္ေဆာက္ေနစဥ္ကာလ နိုင္ငံျခားပညာရွင္ေတြဟာ အားကစားဝင္းမွာ စိုက္ပ်ိဳးမယ့္ ျမက္အမ်ိဳးအစားရွာေဖြဖို့ ပဲခူးဘက္ကိုထြက္လာခဲ့ရာက အင္းတိုင္လမ္းဆုံမေရာက္ခင္ ပုံသဏၭာန္ထူးျခားတဲ့ ေစတီေတာ္တစ္ဆူကိုေတြ႕တာနဲ႔ ဝင္ေရာက္ဖူးေျမာ္ၾကပါတယ္။

ရင္ျပင္ေတာ္ကို လွည့္ပတ္ၾကည့္ရာက တနလာေဒၤါင့္က က်ားႏွစ္ေကာင္ကိုေတြ႕တဲ့ခါ တစ္ေကာင္နဲ႔တစ္ေကာင္ ႏွုတ္ခမ္းေမႊးကစ ခြဲျခားမရေအာင္လက္ရာတူညီေနတာကို သေဘာက်ပီး ပညာရွင္ကို လုပ္ငန္းမွာအသုံးျပဳဖို့ ေဂါပကအဖြဲ႕ထံ သြားေရာက္စုံစမ္းၾကပါတယ္ ။

စကားျပန္ကတဆင့္ အက်ိဳးအေၾကာင္းေျပာပီး စုံစမ္းတဲ့အခါမွာ ေဂါပက အဖြဲ႕ဝင္ေတြက… တနလၤာေဒါင့္မွာ က်ားတစ္ေကာင္တည္းထုလုပ္ထားတာပါလို့ ရွင္းျပေပမယ့္ ေသခ်ာၾကည့္ပီးစစ္ေဆးခဲ့တဲ့ နိုင္ငံျခားသား အဖြဲ႕ကလည္း က်ားႏွစ္ေကာင္ကိုေသခ်ာျမင္ခဲ့တဲ့အေၾကာင္း ျငင္းခုံၾကရင္း

ေဂါပကအဖြဲ႕နဲ႔အတူ တနလာေဒၤါင့္ကို ထပ္မံသြားၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ အမွန္တကယ္ က်ားတစ္ေကာင္ထဲသာရွိေနတာကို ျမင္ပီး နိုင္ငံျခားသားေတြ အံ့ၾသတုံလွုပ္ကုန္ၾကပါတယ္ ။က်ိဳက္ထီးရိုးဘိုးဘိုးႀကီး..သကၤန္းကၽြန္းၿမိဳ့နယ္မွာေနထိုင္တဲ့ ဦးသိန္းေမာင္တို့ဇနီးေမာင္ႏွံဟာ

တစ္ေန႔မွာ က်ိဳက္ထီးရိုးေစတီ သြားေရာက္ဖူးေျမာ္ၾကပါတယ္။ေစတီေတာ္ကို ကန္ေတာ့ပီး လက္အုပ္ကို ျပန္ႂကြလိုက္တဲ့အခါ ဦးသိန္းေမာင္ရဲ့လက္အုပ္ထဲမွာ ခိုးလို့ခုလုနဲ႔ မာေက်ာေက်ာအရာတစ္ခု ပါလာပါတယ္။ အညိဳေရာင္ခပ္မြဲမြဲနဲ႔ ကြမ္းသီးလုံးခန႔္ရွိေက်ာက္တစ္လုံးကိုေတြ႕တာနဲ႔

သူ႔စိတ္ထဲမွာ ဒါငါ့ကိုေပးတာျဖစ္မယ္လို့ယူဆပီး ေက်ာက္ကို အိမ္အျပန္ယူလာခဲ့ပါတယ္။ အမွတ္မဲ့ေနရာက တစ္ေန႔မွာေတာ့ သိမ္းထားတဲ့ေက်ာက္ကို မဂိုလမ္းသြားျပၾကည့္တဲ့ခါ (ထိုေခတ္က) ရွစ္က်ပ္ေပးပါတယ္။ မေက်နပ္လို့ထပ္ပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဈး ေက်ာက္ပြဲစားတန္းကို သြားျပျပန္ပါတယ္။

ေက်ာက္ကိုေသခ်ာစစ္ေဆးပီး ၉၀ က်ပ္တန္ဖိုးျဖတ္တာနဲ႔မေရာင္းပဲ ျပန္သိမ္းထားလိုက္ပါတယ္ ။တစ္ညမွာေတာ့ က်ိဳက္ထီးရိုးဘိုးဘိုးႀကီးက… ဒါမင္းပစၥည္းမဟုတ္ဘူး အင္းတိုင္လမ္းဆုံနားမွာ ဘုရားတည္ေနတယ္… လျပည့္ေန႔ ေန႔လည္တစ္နာရီအေရာက္သြား

အဲသည္ဘုရားမွာ ဌာပနာထည့္လိုက္လို့ အိပ္မက္ေပးပါတယ္ ။ပတၱျမားႀကီးလာၿပီ… ထိုအခ်ိန္က ပါရမီရွင္ အေမၾကည္ဆိုသူဟာ အထက္ပုဂၢိဳလ္ေတြရဲ့ ဓါတ္မိန႔္ကိုနာခံၿပီး က်ိဳက္ေဒးဝိေစတီေတာ္ကို ဦးစီးပီး ျပဳျပင္ေနတဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။

ေစတီေတာ္ကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ တည္ေဆာက္ၿပီးစီးလို့ လျပည့္ေန႔မွာ ထီးေတာ္တင္မဂၤလာနဲ႔ ဌာပနာေတာ္သြင္းမဂၤလာ တၿပိဳင္တည္းက်င္းပမွာျဖစ္ပီး အထက္ပုဂၢိဳလ္ႀကီးမ်ားက… ဘုရားေလးဆူကိုမီခဲ့တဲ့ ပတၱျမားႀကီး ေရာက္လာလိမ့္မယ္လို့ ညႊန္ၾကားထားၿပီးျဖစ္ပါတယ္ ။

အေမၾကည္ရဲ့ေျပာၾကားခ်က္ကို မယုံတစ္ဝက္ယုံတစ္ဝက္နဲ႔ ဟုတ္မွဟုတ္ပါ့မလားဆိုသူေတြလည္းရွိပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲထင္ထင္ အထက္ပုဂၢိဳလ္ေတြရဲ့အမိန႔္ဟာ ဘယ္ခါမွ မလြဲမွားတဲ့အတြက္ အေမၾကည္က ပတၱျမားႀကီးတင္ဖို့ ကလာပ္တစ္ခုေပၚမွာ ဆြတ္ဆြတ္ျဖဴတဲ့ ဂြမ္းေတြတင္ထားပီးပါၿပီ။

ပတၱျမားႀကီးေရာက္လာမွာတဲ့ဆိုပီး တစ္ဆင့္စကား တစ္ဆင့္နားနဲ႔လာၾကတဲ့သူေတြကလည္း တိုးမေပါက္ေအာင္ျပည့္က်ပ္ေနပါတယ္ ။ တေျဖးေျဖးနဲ႔ အစီအစဥ္ေတြ တစ္ခုပီးတစ္ခုက်င္းပေနရာက ဌာပနာေတာ္သြင္းမဂၤလာခ်ိန္ေရာက္ဖို့ မိနစ္အနည္းငယ္သာက်န္ပါေတာ့တယ္ ။

လူေတြအားလုံးဟာ ဂြမ္းဆိုင္ပုံႀကီးကိုတစ္လွည့္ အေမၾကည္ကိုတစ္လွည့္ ၾကည့္ပီးသို့ေလာ သို့ေလာနဲ႔ေစာင့္ဆိုင္းေနၾကပါတယ္။ အေမၾကည္ကေတာ့ ယုံၾကည္ခ်က္အျပည့္နဲ႔ ပတၱျမားႀကီးေရာက္လာမယ့္လမ္းကို ေစာင့္ေနရာက ေဟာလာပီ ပတၱျမားႀကီးေရာက္လာပါၿပီလို့ ေႂကြးေၾကာ္လိုက္ပါတယ္ ။

ဦးသိန္းေမာင္တို့ဇနီးေမာင္ႏွံဟာ က်ိဳက္ထီးရိုးဘိုးဘိုးႀကီးအိပ္မက္အရ ဌာပနာထည့္သြင္းဖို့ လျပည့္ေန႔မွာ ေက်ာက္ကို ယူေဆာင္လာခဲ့ပါတယ္။ ၾကက္ပ်ံမက် ႀကိတ္ႀကိတ္တိုးေနတဲ့လူေတြကိုျဖတ္ေက်ာ္ပီး လက္ထဲကညိဳမြဲမြဲ ၉၀ တန္ေက်ာက္ကို အေမၾကည့္လက္ထဲ အခ်ိန္မီေပးအပ္လိုက္ပါတယ္။

အေမၾကည္က ေက်ာက္ကို လက္ႏွစ္ဘက္နဲ႔ တရိုတေသလွမ္းယူလိုက္ပီး ေနေရာင္မွာကိုင္ေျမႇာက္ျပလိုက္တဲ့ခါ လူေတြအားလုံး အေမ့လက္ထဲကေက်ာက္ကိုစုျပဳံၾကည့္ရင္း သာမန္ေက်ာက္ခဲလိုဘာမွလည္းမထူးျခားပဲ အထင္နဲ႔အျမင္တက္တက္စင္လြဲေနတာမို့ စိတ္ပ်က္သြားၾကပါတယ္ ။

အေမၾကည္ကအျပဳံးမပ်က္ပဲ ေက်ာက္ကိုဂြမ္းဆိုင္ေပၚတင္လိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့… အေရာင္အဆင္းမရွိတဲ့ေက်ာက္ခဲဟာ မ်က္လွည့္ျပလိုက္သလို ေနေရာင္ေအာက္မွာ ရႊန္းစိုလာပီး တေျဖးေျဖး နီရဲေနတဲ့အေရာင္ေတြတဖိတ္ဖိတ္ တလက္လက္ယွက္ျဖာလာရင္း

ဂြမ္းဆိုင္ထုတစ္ခုလုံး အနီေရာင္ေတြကူးစက္သြားပီး ပတၱျမားရည္ေတြ စီးက်ေနသလိုခ်င္းခ်င္း နီရဲသြားပါတယ္ ။ ပတၱျမားႀကီးရဲ့အေရာင္ေတြဟာ ေနေရာင္ခတဲ့အခ်ိန္မွာ ၿပိဳးၿပိဳးျပက္ျပက္ အလင္းတန္းေတြျဖာပီး လူေတြဆီပါ အေရာင္ေတြဟပ္ေနပါေတာ့တယ္။

ေအာင္ၿပီပတၱျမားႀကီးကို ဌာပနာသြင္းပီးခ်ိန္မွာေတာ့ အေမၾကည္နဲ႔အတူ ပရိတ္သတ္ႀကီးအားလုံးေအာင္ၿပီ… ေအာင္ၿပီ… ေအာင္ၿပီ…ဆိုၿပီး တခဲနက္ေႂကြးေၾကာ္လိုက္ၾကပါေတာ့တယ္။ ဘုရားရဲ့ဘြဲ႕ေတာ္က က်ိဳက္ေဒးဝိ ျဖစ္ပါတယ္။

ေတာ္႐ုံသမာဓိနဲ႔ အဓိဌာန္မဝင္သင့္တဲ့ေနရာပါ။ ကုကၠိဳသစ္ကြင္းပင္တစ္ပင္ရွိပီး နတ္က်ားတစ္ေကာင္ ေစာင့္ေရွာက္ေနပါတယ္ ။ တစ္ခါတစ္ေခါက္ လာေရာက္ဖူးေျမာ္ပါလို့ တိုက္တြန္းလိုက္ပါရေစ။ မုခ္ဦးအဝင္မွာ ကိုယ္တိုင္ က်ားဟိန္းသံၾကားခဲ့ဖူးပါတယ္။

ယုံၾကည္ဖို့မည္သူ႔ကိုမၽွ မတိုက္တြန္းပါ။ ဖတ္ရႈ႕ေပးျကတဲ႕အတြက္ ေက်းဇူးအထူးတင္ရိွပါတယ္။ မူရင္းေရးသားသူအား ေလးစားစြာျဖင့္ ခရက္ဒစ္ေပးပါသည္။

(Visited 36 times, 1 visits today)